Πολλοί που δεν γνωρίζουν τόσο καλά ούτε τον Παπαδιαμάντη ούτε τα Εξάρχεια, θα απορούσαν μπαίνοντας σε ένα ιστορικό καφενείο της συνοικίας, αν έβλεπαν το πορτρέτο του. Κι όμως, ο κατ’ εξοχήν καφενόβιος κυρ- Αλέξανδρος, που στο έργο του υπερασπίστηκε τους άστεγους, τους ανέστιους, τους φερέοικους, τους ταπεινούς, τους διαφορετικούς, τους καταφρονεμένους και τους κατατρεγμένους, που εναντιώθηκε σε κάθε μορφή εξουσίας και στηλίτευσε τον ‘’μόνιμο ἄρχων τοῦ κόσμου’’ την πλουτοκρατία, δε θα μπορούσε να λείπει από στέκια σαν τη Μουριά των Εξαρχείων.
Το αιωνόβιο καφενείο, ιδρύθηκε το 1915, με τα πολύχρωμα τραπεζάκια, το μωσαϊκό στο πάτωμα και τις μεγάλες τζαμαρίες που χαζεύουν τα Σάββατα τη λαϊκή της πανέμορφης οδούς Καλλιδρομίου, προσφέρει ελληνικό καφέ, τσίπουρο, ούζο και μεζέ, πιατάκια με βραστό αυγό, ντολμαδάκια κλπ για να μην πίνουν όσοι κάθονται εκεί με τις ώρες ξεροσφύρι. Οι θαμώνες του είναι όλων των ηλικιών, των επαγγελμάτων-ιδιοτήτων και των πεποιθήσεων (εξ ου και τα πολλά χρώματα…). Ένας τόπος συνάντησης, ανταλλαγής απόψεων αλλά και ‘’κέντρο εξυπηρέτησης, ενημέρωσης και περίθαλψης!’’, όπως λέει ο ιδιοκτήτης του από το 1982, Χρήστος Βάνας.
Στη κεντρική κολώνα του καφενείου λοιπόν, συναντούμε μεταξύ των άλλων, κι ένα σκίτσο του Παπαδιαμάντη. Είναι δημιούργημα του γνωστού σκιτσογράφου Γιάννη Καλαϊτζή (1945- 2016) που είχε επιδοθεί κυρίως στην πολιτική σάτιρα. Προέκυψε μετά από επίμονο αίτημα του δημοσιογράφου και χρονογράφου Πέτρου Μανταίου, όπως το αποκάλυψε ο ίδιος στο άρθρο του στην Εφημερίδα των Συντακτών με τον τίτλο ‘’Ενα πορτρέτο του Παπαδιαμάντη’’*. Ώσπου ο σκιτσογράφος ανταποκρίθηκε:
‘’Παραμονή Χριστούγεννα του 2015, σε μία από τις τελευταίες εξόδους του από το νοσοκομείο, εμφανίστηκε μεσημεράκι στη «Μουριά». Κόσμος πολύς. Κάλαντα. Ήρθε και κάθισε δίπλα μου. Άνοιξε ένα ντοσιέ, έβγαλε από μέσα ένα φάκελο και μου τον έδωσε. Όλοι στο τραπέζι παρακολουθούσαν άφωνοι! «Πάρ’ το επιτέλους, μήπως και ησυχάσω από σένα!» είπε.’’
Από τότε το πορτρέτο του μέγιστου των Ελλήνων λογοτεχνών κοσμεί το ιστορικό καφενείο…
https://www.efsyn.gr/afieromata/gia-ton-gianni-kalaitzi/99636_ena-portreto-toy-papadiamanti
