Της Κωνσταντίνας Αντωνίτσα
Οι Απόκριες στη Σκιάθο δεν ήταν απλώς μια περίοδος ξεγνοιασιάς και μεταμφιέσεων, αλλά μια παράδοση που ένωνε το νησί, τις γειτονιές και τις παρέες. Τότε, σε χρόνια πιο απλά αλλά γεμάτα ζωντάνια, οι Απόκριες είχαν έναν χαρακτήρα αυθεντικό, λαϊκό, πολύ διαφορετικό από τη σημερινή τους μορφή.
Ξεχωριστή θέση στις αποκριάτικες μνήμες κατέχουν οι «Μτσούν» – οι αυτοσχέδιες μεταμφιέσεις των παλιών Σκιαθιτών. Με ό,τι έβρισκαν πρόχειρο: παλιά ρούχα, μαντίλια, κουρέλια, μάσκες φτιαγμένες στο χέρι, οι άνθρωποι μεταμορφώνονταν, κρύβοντας την ταυτότητά τους και αφήνοντας χώρο στο γέλιο, το πείραγμα και τη σάτιρα. Δεν είχε σημασία η τελειότητα της στολής, αλλά η διάθεση και το κέφι. Οι μαζώξεις στα σπίτια τις Κυριακές των αποκριών με τα σατιρικά γεμάτα γέλιο τραγούδια .
Τα βράδια των Αποκριών, παρέες μασκαρεμένων γύριζαν από σπίτι σε σπίτι. Χτυπούσαν πόρτες, έλεγαν πειράγματα, τραγουδούσαν, δεχόντουσαν κεράσματα και κρασί. Ήταν μια γιορτή χαράς και διασκέδασης, όπου όλο το νησί γινόταν μια μεγάλη παρέα. Οι μεγαλύτεροι θυμούνται ακόμα τα γέλια, τις φωνές και τη χαρά που πλημμύριζε τα σοκάκια του νησιού. Θυμάμαι με νοσταλγία εκείνα τα χρόνια που περιμέναμε πως και πως να μας χτυπήσουν τη πόρτα οι μτσούν. Επίσης θυμάμαι με γέλιο τους γονείς μας να ντύνονται με ότι βρίσκουν μπροστά τους για να ξεκινήσουν με τη παρέα τους τη βόλτα στα γειτονικά σπίτια και όχι μόνο.
Σήμερα, οι Απόκριες στη Σκιάθο έχουν αλλάξει μορφή. Οι οργανωμένες εκδηλώσεις, οι στολές του εμπορίου και οι παιδικές γιορτές κυριαρχούν και καλώς, γιατί προσφέρουν χαρά στα παιδιά και ζωντάνια στο νησί. Ωστόσο, αξίζει να θυμόμαστε πως οι Απόκριες δεν είναι μόνο μια παιδική γιορτή ή μια ευκαιρία για διασκέδαση.
Στην ουσία τους, οι Απόκριες είναι μια θρησκευτικά φορτισμένη περίοδος, που σηματοδοτεί το τέλος της κοσμικής διασκέδασης και την έναρξη της Σαρακοστής. Είναι το πέρασμα από το γλέντι στη νηστεία, από τον θόρυβο στην περισυλλογή. Η Καθαρά Δευτέρα που ακολουθεί μας υπενθυμίζει πως, πίσω από τα χρώματα και τις μεταμφιέσεις, υπάρχει ένας βαθύτερος συμβολισμός: η πνευματική προετοιμασία για το Πάσχα.
Ίσως λοιπόν οι Απόκριες της Σκιάθου, τότε και τώρα, να μας καλούν όχι μόνο να γιορτάσουμε, αλλά και να θυμηθούμε.
Να κρατήσουμε ζωντανές τις παραδόσεις, τις ιστορίες και το νόημά τους, ώστε οι επόμενες γενιές να γνωρίζουν πως οι Απόκριες δεν ήταν μόνο στολές και σερπαντίνες, αλλά κομμάτι της ψυχής του τόπου μας.
