Επιμέλεια-Πασχάλης Ι. Νικόλαος
SkiathosVoice.gr
Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον εύρημα έφεραν στο φως αρχαιολόγοι στην περιοχή της αρχαίας πόλης Ίππος (Σουσίτα), κοντά στη Θάλασσα της Γαλιλαίας: ένα μολύβδινο βλήμα σφενδόνης ηλικίας περίπου 2.000 ετών, το οποίο φέρει χαραγμένη επιγραφή στα ελληνικά.
Η λέξη που διακρίνεται πάνω στο αντικείμενο είναι «ΜΑΘΟΥ», που μεταφράζεται ως «μάθε» ή «πάρε το μάθημά σου». Πρόκειται για μια άμεση και ειρωνική προειδοποίηση προς τον αντίπαλο, πιθανότατα λίγο πριν τη σύγκρουση.
Όπλο και ψυχολογική πίεση
Τα βλήματα σφενδόνης ήταν διαδεδομένα στον ελληνιστικό κόσμο, καθώς αποτελούσαν φθηνό αλλά αποτελεσματικό όπλο μεγάλης εμβέλειας. Ένας έμπειρος πολεμιστής μπορούσε να πετύχει στόχους σε αποστάσεις εκατοντάδων μέτρων.
Η συγκεκριμένη επιγραφή όμως ξεχωρίζει. Αν και έχουν βρεθεί και άλλα βλήματα με ονόματα ή σύμβολα, είναι σπάνιο να φέρουν τόσο άμεσο μήνυμα προς τον εχθρό. Αυτό οδηγεί τους ερευνητές στο συμπέρασμα ότι δεν επρόκειτο μόνο για όπλο, αλλά και για μέσο ψυχολογικής πίεσης.
Το ιστορικό πλαίσιο
Το εύρημα εντοπίστηκε σε περιοχή κοντά στα τείχη της αρχαίας πόλης και χρονολογείται πιθανότατα στον 2ο αιώνα π.Χ., περίοδο έντονων συγκρούσεων στην περιοχή.
Οι αρχαιολόγοι εκτιμούν ότι:
- το βλήμα χρησιμοποιήθηκε σε πραγματική μάχη
- πιθανότατα εκτοξεύτηκε από υπερασπιστές της πόλης
- η επιγραφή λειτουργούσε ως ειρωνικό μήνυμα προς τον αντίπαλο
«Οι μολύβδινες σφεντόνες αυτού του τύπου είναι γνωστές στην αρχαιολογική έρευνα από πολλές τοποθεσίες που χρονολογούνται από την ελληνιστική περίοδο, ιδιαίτερα από τον δεύτερο αιώνα π.Χ…. αλλά αυτή είναι η πρώτη στον κόσμο που φέρει την επιγραφή «Μάθε»», δήλωσε ο Michael Eisenberg, αρχαιολόγος στο Πανεπιστήμιο της Χάιφα.
Τι δείχνει η ανακάλυψη
Το μικρό αυτό αντικείμενο αποκαλύπτει μια λιγότερο γνωστή πτυχή του αρχαίου πολέμου: τη χρήση της γλώσσας ως εργαλείο εκφοβισμού.
Η ύπαρξη τέτοιων επιγραφών δείχνει ότι:
- η επικοινωνία στο πεδίο μάχης είχε και συμβολική διάσταση
- οι στρατιώτες χρησιμοποιούσαν χιούμορ και ειρωνεία
- ο ψυχολογικός πόλεμος δεν είναι σύγχρονο φαινόμενο
Το εύρημα αποτελεί μια σπάνια και άμεση μαρτυρία του τρόπου με τον οποίο οι αρχαίοι πολεμιστές συνδύαζαν τη βία με το μήνυμα.
