Σκέψεις και προτάσεις για το μέλλον του νησιού μας
Επιμέλεια-Πασχάλης Ι. Νικόλαος
SkiathosVoice.gr

Διάβασα πριν από λίγες ημέρες ένα ενδιαφέρον άρθρο στα «ΝΕΑ», σχετικά με μια συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στη Σαντορίνη, με αντικείμενο τη βιωσιμότητα των ελληνικών νησιών.
Αυτό που μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ήταν η αναφορά ότι στη Σαντορίνη δεν επιθυμούν πλέον την προσθήκη νέων τουριστικών κλινών.
Σκεφτείτε το λίγο. Ένας από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς στον κόσμο αρχίζει να συζητά ανοιχτά τα όρια της ανάπτυξής του.
Και αναρωτήθηκα: Εμείς στη Σκιάθο έχουμε σκεφτεί πραγματικά πού θέλουμε να φτάσουμε;
Όχι πόσους περισσότερους επισκέπτες θέλουμε την επόμενη χρονιά, αλλά πώς θέλουμε να είναι το νησί μας σε δέκα ή είκοσι χρόνια.
Τα τελευταία χρόνια μετράμε την επιτυχία μιας τουριστικής περιόδου κυρίως με αριθμούς. Αφίξεις, πληρότητες, περισσότερες πτήσεις, περισσότερους επισκέπτες.
Όλα αυτά έχουν σημασία. Ο τουρισμός είναι η βασική πηγή εισοδήματος για τη Σκιάθο. Όμως κάθε επιπλέον επισκέπτης χρειάζεται νερό, ενέργεια, μετακινήσεις, υπηρεσίες και παράγει απορρίμματα.
Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσους επισκέπτες μπορούμε να προσελκύσουμε, αλλά πόσους μπορούμε να φιλοξενήσουμε σωστά.
Πιστεύω ότι ήρθε η ώρα να εξετάσουμε σοβαρά τη φέρουσα ικανότητα του νησιού μας. Να γνωρίζουμε, με πραγματικά στοιχεία, τις αντοχές των υποδομών και του φυσικού μας περιβάλλοντος.
Και κυρίως να αρχίσουμε να εφαρμόζουμε λύσεις.
Στο νερό, για παράδειγμα, θα μπορούσαμε να αξιοποιήσουμε συστήματα συλλογής βρόχινου νερού σε δημόσια κτίρια και μεγάλες τουριστικές εγκαταστάσεις, να δώσουμε κίνητρα εξοικονόμησης και να χρησιμοποιήσουμε σύγχρονες τεχνολογίες για τον εντοπισμό διαρροών.
Στα απορρίμματα, να προχωρήσουμε πέρα από την απλή αποκομιδή. Με ουσιαστική ανακύκλωση, χωριστή συλλογή οργανικών αποβλήτων από επιχειρήσεις εστίασης και πιλοτικά προγράμματα κομποστοποίησης.
Στην ενέργεια, να αξιοποιήσουμε περισσότερο τις ανανεώσιμες πηγές, την αποθήκευση ενέργειας και τα έξυπνα συστήματα διαχείρισης της κατανάλωσης. Μικρές παρεμβάσεις σε δημόσια κτίρια μπορούν να αποτελέσουν την αρχή.
Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη που θεωρώ εξίσου σημαντικό.
Να μένουν περισσότερα χρήματα από τον τουρισμό στην τοπική οικονομία.
Γιατί να μη δημιουργήσουμε ένα οργανωμένο δίκτυο συνεργασίας ανάμεσα σε τοπικούς παραγωγούς, ξενοδοχεία και εστιατόρια; Γιατί να μη δώσουμε μεγαλύτερη αξία στα προϊόντα και στις υπηρεσίες του τόπου μας;
Και γιατί να μη στραφούμε πιο οργανωμένα σε μορφές τουρισμού που μπορούν να αναπτυχθούν και εκτός καλοκαιριού;
Πεζοπορία, ποδηλασία βουνού, πολιτιστικές διαδρομές, γαστρονομία, παρατήρηση της φύσης, ακόμη και αστροτουρισμός.
Η Σκιάθος διαθέτει τις προϋποθέσεις. Χρειάζεται όμως σχεδιασμό, συνεργασία και τις κατάλληλες υποδομές.
Προσωπικά, θα ήθελα να δω να ξεκινά μια ανοιχτή συζήτηση με ανθρώπους του τουρισμού, επιστήμονες, επαγγελματίες και κατοίκους. Όχι για να καταλήξουμε σε ακόμη ένα γενικόλογο σχέδιο, αλλά για να επιλέξουμε λίγες συγκεκριμένες παρεμβάσεις που μπορούμε πραγματικά να υλοποιήσουμε.
Να ξεκινήσουμε με τρία ή τέσσερα πιλοτικά έργα, να μετρήσουμε τα αποτελέσματα και να προχωρήσουμε ανάλογα.
Ταξιδεύοντας όλα αυτά τα χρόνια, έχω δει τόπους που κατάφεραν να αναπτυχθούν διατηρώντας τον χαρακτήρα τους. Έχω δει όμως και περιοχές όπου η ανεξέλεγκτη ανάπτυξη αλλοίωσε τελικά αυτό που τις έκανε ξεχωριστές.
Και κάθε φορά σκέφτομαι τη Σκιάθο.
Έχουμε έναν υπέροχο τόπο, με μοναδικό φυσικό περιβάλλον, ιστορία και ανθρώπους που έχουν δουλέψει σκληρά για να τον κάνουν γνωστό σε όλο τον κόσμο.
Δεν χρειάζεται να σταματήσουμε να αναπτυσσόμαστε. Χρειάζεται όμως να αποφασίσουμε τι είδους ανάπτυξη θέλουμε.
Για μένα, επιτυχία δεν είναι μόνο να γεμίζουν τα ξενοδοχεία τον Αύγουστο. Είναι να μπορεί ένας νέος άνθρωπος να ζήσει και να εργαστεί εδώ, μια οικογένεια να βρει κατοικία και όλοι μας να απολαμβάνουμε ένα νησί με καθαρό περιβάλλον και υποδομές που ανταποκρίνονται στις ανάγκες του.
Γιατί τελικά το ζητούμενο δεν είναι να έχουμε καθε χρόνο απλώς περισσότερους επισκέπτες, αλλά μια Σκιάθο που κάθε χρόνο θα γίνεται καλύτερος τόπος για να ζεις και να επισκέπτεσαι.
Και πιστεύω ότι έχουμε ακόμη τον χρόνο να το πετύχουμε.
Νικόλαος I. Πασχάλης






